با تلاش محققان كشور براي نخستين بار در جهان با استفاده از تكنولوژي انتقال جنين از يك شتر دو كوهانه به شتر تك كوهانه، بچه شتري دوكوهانه در مركز تحقيقات علوم دام جهاد‌ آباد مشگين شهر متولد شد.

  تولد موفقيت‌آميز اين شتر كه «بهنيا» ناميده شده، در راستاي طرح تكثير سريع شترهاي دو كوهانه حاصل شد كه با هدف پيشگيري از انقراض نسل شتر دوكوهانه با استفاده از شتر يك كوهانه از سال 1378 در مركز تحقيقات علوم دام جهادآباد مشگين شهر به عنوان تنها مركز ايستگاه شتر دوكوهانه در كشور آغاز شده است.

دكتر امير نياسري، مجري اين طرح و مدير كل امور پژوهشي دانشگاه تهران در اين زمينه گفت: بر اساس مستندات علمي، شتر دوكوهانه در حدود دو هزار و 500 سال قبل از ميلاد مسيح توسط ايرانيان اهلي شده و از اين كشور به ساير نقاط جهان برده شه است و نسل شتر دو كوهانه ايران مهد اهلي شدن اين دام در حال حاضر در معرض انقراض قرار دارد به طوري كه جمعيت آن در كشور به كمتر از 70 نفر تقليل يافته است و فعاليت پژوهشي حاضر به منظور پيشگيري از انقراض نسل اين گونه دامي با استفاده از تكنولوژي رويان صورت پذيرفت.

وي افزود: اين طرح كه براي اولين بار در جهان انجام شد، نشان داد كه در خانواده شترسانان مي‌توان با استفاده از يك گونه و با بهره‌گيري از تكنيك انتقال رويان از انقراض نسل‌گونه ديگر پيشيگري كرد.

نياسري ادامه داد: در اين طرح رويان هشت روزه شتر دوكوهانه به شتر يك كوهانه انتقال داده شد كه حاصل آن بچه شتر دوكوهانه بود كه در آخرين روز از ماه بهمن سال جاري از مادر يك كوهانه متولد شد.

وي با بيان اينكه نام شتر تازه متولد شده «بهنيا» انتخاب شده است دليل اين نامگذاري را به خاطر اهلي شدن اين گونه شتر براي نخستين بار توسط نياكان ما در ايران عنوان كرد و افزود: تولد بهنيا در حقيقت با يك فرايند كاملا ايراني و بدون هيچ گونه كپي‌سازي انجام شد و چون هيچ روش و رهيافتي مشابه آنچه در اين طرح انجام شده در دنيا سابقه ندارد كشور ما به عنوان مرجع اين كار معرفي مي‌شود.

اين متخصص توليد مثل دام از سلامتي كامل بچه شتر دوكوهانه و مادر يك كوهانه خبر داد و تصريح كرد: در همين راستا سه نفر شتر يك كوهانه ديگر نيز در انتظار وضع حمل بچه شتر دوكوهانه خويش هستند.

دكتر نياسري خاطرنشان كرد: اين طرح پژوهشي موفق اين نويد را به همراه دارد كه در صورت حمايت مسوولين امر، نه تنها مي‌توان نسل اين گونه دامي را از خطر انقراض نجات داد بلكه مي‌توان نسل شتر دوكوهانه را به ساير نقاط ايران گسترش داد.

وي گفت: اين طرح به سفارش جهاد كشاورزي استان اردبيل و همكاري مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي اين استان و موسسات تحقيقات علوم دامي كشور و سه نفر ديگر از پژوهشگران كشور انجام شد.

داراب نيك‌جو دامپزشك و متخصص بيماري‌هاي توليد مثل و از اعضاي تيم تكثير سريع شترهاي دوكوهانه نيز درباره نحوه انجام اين طرح به ايسنا گفت: در سال گذشته موفق شديم جنين‌هاي شترهاي دوكوهانه را كه مادر و پدر دوكوهانه دارند به شترهاي تك كوهانه انتقال داديم و چون شتر توليد مثل فصلي دارد و معمولا در اواخر پاييز و اوايل زمستان توليد مثل خود را آغاز مي‌كند و در فصل توليد مثل يك تعداد چرخه‌هاي توليد مثل دارد و در هر چرخه شتر جفت‌گيري كرده و آبستن خواهد شد، در آن چرخه كه جنين از شتر مي‌توان گرفت براي افزايش توليد مثل از تكنيك جديد استفاده شد.

وي ادامه داد: در اين تكنيك هورمون‌هايي به شتر تزريق مي‌كنند كه باعث مي‌شود كه به جاي يك دانه تخمك چند تخمك به صورت هم‌زمان آزاد شود كه در اين طرح توانستيم با اين تكنيك حداكثر 14 جنين از يك مادر شتر دوكوهانه بگيريم و همزمان اين 14 جنين را مي‌توان به شترهاي تك كوهانه گيرنده انتقال داد.

دكتر نيك‌جو افزود: ما در سال گذشته از مجموع 12 انتقال به شتر تك كوهانه چهار شتر آبستن داشتيم كه يكي از آنها فارغ شد.

وي در عين حال گفت: به دليل آنكه تعدادي از شترهاي باردار شده به افراد بومي تعلق داشت به دلايلي سقط جنين شده و يا به كشتارگاه فرستاده شدند كه در نتيجه با بودجه اختصاص يافته، چهار شتر دوكوهانه خريداري شد كه اين آزمايشگاه‌ها بر روي آنها انجام گرفت.

اين دامپزشك با بيان اينكه مركز تحقيقات علوم دام جهاد ‌آباد مشگين‌شهر تنها ايستگاه پرورش شتر دوكوهانه در كشور است، گفت: اين مركز از لحاظ امكانات محروم مي‌باشد و ما در تهيه تجهيزات بيشتر از دانشگاه تهران كمك گرفته‌ايم و اگر مسوولان توجه ويژه‌اي به اين مركز داشته باشند، طرح‌هاي مفيدي در مركز قابل اجرا خواهد بود.

علي حيدري اوناري فرماندار مشگين‌شهر هم گفت: سال گذشته بودجه‌اي براي انجام اين طرح اختصاص يافت و براي اختصاص اعتبار در سال‌هاي آتي نيز مشكلي وجود ندارد به شرط آنكه مجريان طرح مربوطه يك طرح 10 ساله مشخص كه در آن وضعيت مركز از هم اكنون تا 10 سال آينده بررسي شده باشد به مسوولان استاني ارائه بدهند كه به يقين جزو برنامه‌هاي حمايت شده استان خواهد بود.